"POSLEDNJE NEBO" Mihaila Grobmana u Beogradu

Slikar i pesnik, konceptualni umetnik i performer, kolekcionar, istoričar i teoretičar umetnosti, Mihail Grobman je rođen u Moskvi 1939. godine. Krajem 50-tih godina bio je jedan od osnivača i najaktivnijih učesnika knjževno-umetničkog pokreta poznatog pod nazivom Druga ruska avangarda.
Od 1971. sa porodicom živi u Izraelu, najpre u Jerusaliimu, a sada u Tel Avivu. Godine 1975. osnovao je umetničku grupu i izdao prvi broj časopisa Levijatan. Njegova supruga Irina Vrubel-Golubkina, koja takođe boravi u Beogradu, urednik je časopisa na ruskom jeziiku Ogledalo (Zerkalo).

Grobmanova Izložba "Poslednje nebo" u Umetničkom paviljonu Cvijeta Zuzorić ima dva paralelna diskursa: jedan se odnosi na društveni kontekst - na borbu za očuvanje civilizacije, kroz očuvanje flore i faune, jer uništavajući njih - čovek uništava sebe. "To je istovremeno i čovekovo duhovno samoubistvo" kaže Grobman. Drugi diskurs se odnosi na umetnički jezik, na osvajanje vizuelnog i emotivnog prostora. Na instalaciji u paviljonu "Cvijeta Zuzorić" umetnik pravi simbiozu, tj. sažimanje sveta u jednu crnu rupu, kao parafrazu na crni kvadrat , iako je - razume se - kod maljeviča u pitanju druga vrsta umetničke iluzije, daleko od oponašanja onoga što već postoji. Vizuelno i kroz zvuk (video - DVD) Grobman prenosi svoje viđenje sveta, svoj strah pred našom budućnošću, ka kojoj kreću svi putevi bez povratka.

Najvažnije samostalne izložbe M.Grobmana: u Moskvi, Sankt Peterburgu (Državni ruski muzej), Tel Avivu (sa Iljom Kobakovim), Jerusalimu, Haifi, Bohumu, Čikagu, Hercliji i dr.
Grupno izlagao, između ostalog, u Rusiji (Muzej Dostojevskog, Tretjakovska galerija), Izraelu (Izraelski muzej, Umetnički muzej Tel Aviva), Nemačkoj (Muzej Ludwig, Izložba Europa-Europa, Galerija Gmužinska, Kunsthalle Bon), Velikoj Britaniji (Barbican Center), Čehoslovačkoj (Nova moskovska škola), SAD (Galerija Franklin Furnace, Muzej u Oklandu, Pratt Institute), Italiji, Poljskoj, Švajcarskoj, Španiji i dr.

U umetničkom muzeju Tel Aviva, pod nazivom Avangarda Revoluciija Avangarda predstavljena je velika kolekcija prve i druge ruske avangarde u vlasništvu Mihaila Grobmana sa delima Gončarove, Larionova, Maljeviča, Kandinskog, El Lisickog, Rozanove, Rodčenka, Kručoniha, Popove, Stepanove, zatim Ilje Kabakova, Vladimira Jakovljeva, Leva Nuzberga, Ernsta Neizvestnoga i dr. (sa tekstovima Marka Šepsa, Petera Špilmana i samoga M.Grobmana).

Kustos izložbe je Natalija Cerović.